Visie

Dendermonde Fietsstad?
Memorandum van Fietsersbond Dendermonde
2019-2024

 

Aan de burgemeester, de voorzitter van de gemeenteraad, de schepenen en de gemeenteraadsleden van Dendermonde.

Eerst en vooral willen wij u van harte feliciteren met uw verkiezing.

We wensen u een boeiend mandaat toe, in meerderheid of oppositie.

Als verkozene zal u zich in een beleidsdomein specialiseren. Waarvoor u ook kiest, telkens zal de fiets op één of andere manier aan bod komen. De fiets is immers in quasi elk beleidsdomein relevant.

Algemeen vindt u informatie over een gedegen fietsbeleid in het memorandum van Fietsersbond Vlaanderen. (zie: www.fietsersbond.be).

Voor onze stad formuleert Fietsersbond Dendermonde 15 meer concrete beleidsvoorstellen.

Hebt u hierover vragen, aarzel dan niet om contact op te nemen met onze afdeling. Wij geven graag meer uitleg bij onze visie en verlanglijstje.

Beste groeten,

Pier Tielens 0484/144344
Jacques Dewulf 0485/626951
namens Fietsersbond Dendermonde

dendermonde@fietsersbond.be
www.facebook.com/FietsersbondDendermonde

 

1       STOP-PRINCIPE ALS LEIDRAAD

Alles begint met een goed uitgewerkt mobiliteitsplan voor Dendermonde op basis van het STOP-principe. Daarbij gaat de prioriteit eerst naar Stappen, dan Trappen (fiets), vervolgens Openbaar vervoer en dan pas naar Personenwagens.

Meer dan de helft van de verplaatsingen op korte afstand kunnen makkelijk te voet of met de fiets afgelegd worden.

Het STOP-principe is ingegeven door de impact van elke vervoersvorm op ruimte (o.a. parkeerruimte),  gezondheid (o.a. fijn stof) en milieu (CO2-uitstoot en opwarming van het klimaat)

Uit onderzoeken als “Airbezen” (meten van fijn stof) en Curieuzeneuzen (meten van stikstofdioxide), waaraan honderden Dendermondenaars hun medewerking verleenden en het onderzoek over de luchtkwaliteit rond scholen (Greenpeace), blijkt dat onze stad er niet zo schitterend uit komt. Vandaar het belang van een autoluwe stad met meer voetgangers en fietsers.

De fiets is daarbij niet langer enkel een uitgangspunt voor het lokale mobiliteitsbeleid maar ook een toetssteen voor alle andere beleidsdomeinen (ruimtelijke ordening, gezondheidsbeleid, lokale economie, onderwijs, jeugd,…). Wij vragen dat het stadsbestuur een fietsambtenaar in dienst neemt die volop kan werken aan het fietsvriendelijk maken van Dendermonde met het STOP-principe als leidraad. En waarom geen schepen voor de fiets, zoals in buurgemeente Zele? Dat zou op zijn minst al een belangrijk signaal betekenen dat Dendermonde het fietsbeleid prioritair stelt.

 

2       WINKELEN EN WONEN IN HET CENTRUM KAN VEEL AANGENAMER

De ‘fietser’ is in de eerste plaats een trouwe consument van de lokale handel. Hij/zij zal zich immers snel en efficiënt verplaatsen en meerdere keren per week naar de winkel begeven. Studies hebben al uitgewezen dat fietsers lokaal meer uitgeven dan autobestuurders.

De Oude Vest zou het uithangbord van ons kernwinkelhart kunnen vormen. Helaas ziet deze prominente winkelstraat er absoluut onaantrekkelijk uit en onveilig voor alle weggebruikers. Zo bv. vormen de schuinparkerende auto’s een onverantwoord gevaar voor fietsers – we vragen dat het hier, net als op andere plaatsen, afgeschaft wordt. Een andere inrichting van de Oude Vest is wenselijk met meer ruimte voor fietsers en voetgangers, bv. met behulp van een fietspad of een fietsstraat met bomenrij of waterpartij in het midden.

Meer nog dan winkelen is een stad een plek waar het aangenaam wonen is. In plaats van auto’s aan te zuigen worden auto’s er zoveel mogelijk geweerd. Meer groen, fietsinfrastructuur en minder parkeerruimte, samen met zone 30, verhogen de leefbaarheid van de stad. Dat trekt jonge gezinnen aan ipv ze weg te jagen. Fietsen naar de winkel of naar school wordt zo de norm ipv de uitzondering.

De Brusselsestraat zou, staduitwaarts, een enkelrichtingsstraat kunnen worden voor auto’s, zodat meer plaats overblijft voor fietsers en flanerende wandelaars in beide richtingen.

De aantrekkelijkheid en verkeersveiligheid van deze winkelstraat zou daardoor alvast een pak verhogen.

3       VOORRANG FIETSERS OP ROTONDES

De Brusselsepoort is een draak van een verkeerspunt: een fietser moet maar liefst 5x voorrang geven om er helemaal rond te rijden, en elke ochtend moet de politie dit drukke punt een half uur lang overnemen om de verkeersafwikkeling enigszins ordelijk en veilig te laten verlopen.

Wij vragen voorrang voor fietsers op deze rotonde, net als op alle andere rotondes en bypasses op het grondgebied. Dat zou ook neerkomen op een sterk signaal dat het STOP-principe ernstig wordt genomen.

 

4       ZONE 30 BINNEN DE STADSWALLEN EN IN DE WOONWIJKEN

Binnen de stadsboulevard zijn hoge snelheden niet aangewezen. Het lijkt ons dan ook niet meer dan normaal om van het hele gebied tussen Zuidlaan – Leopoldlaan – Noordlaan een grote zone 30 te maken en een autoverkeerslus uit te werken waarbij de Vlasmarkt- en Bogaertbrug voortaan als enkelrichtingsstraat worden gebruikt. De fiets zou het snelste vervoermiddel moeten vormen voor alle verplaatsingen binnen de stadsboulevard.

Ook elders, in alle geografisch duidelijk te omschrijven woonwijken/woonstraten,  dient tegen het einde van de volgende legislatuur (2024) een zone 30 of waar mogelijk een woonerf te worden ingericht.

De preciese zonering moet deel uitmaken van een verkeersplan per deelgemeente waarbij ook wordt gekeken naar flankerende maatregelen (bv. infrastructuur, weginrichting, parkeerbeleid, knippen tegen sluipverkeer, handhaving, …).

 

5       FIETSEN MOET VEILIGER DOOR KNELPUNTEN AAN TE PAKKEN

In de eerste plaats zouden we toch moeten kijken waar precies de meeste ongevallen met zachte weggebruikers gebeuren (Martelarenlaan, Noordlaan, Sint-Gillislaan, Denstraat, …). Via een grondige analyse en eventueel in overleg met het Vlaamse kan dan naar de gewenste aanpassingen worden gezocht.

Je hoeft natuurlijk niet te wachten op een ongeval. Door proactief de nodige pijnpunten en verbetervoorstellen op te vragen bij de inwoners, scholen, organisaties, … kunnen toekomstige zware ongevallen vermeden worden. Fietsersbond Dendermonde heeft permanent een lijst met knelpunten, groot en klein, die ook up to date wordt gehouden. Wij zouden het fantastisch vinden dat de stad zich engageert om die lijst met knelpunten weg te werken.

 

6       FIETSSNELWEGEN IN ALLE RICHTINGEN

Fietssnelwegen zijn een prima oplossing voor zowel sportieve, recreatieve als functionele fietsers. Het huidige stadsbestuur heeft gefocust op de voorbereiding van de fietssnelwegen richting Schoonaarde-Wetteren enerzijds en richting Aalst anderzijds. Tegelijk hebben de provinciebesturen een visie uitgetekend voor een Vlaams netwerk waarin Dendermonde een belangrijke knoop vormt.

Wij hopen dan ook dat in de volgende legislatuur de basis wordt gelegd voor de overige fietssnelwegen, richting Lokeren, Sint-Niklaas, Puurs, Mechelen en Lebbeke. En dat er bovendien ook de nodige fietssnelwegen gerealiseerd worden, met hoge kwaliteitseisen (4m breedte, maximale voorrang voor fietsers op kruisende wegen, gescheiden van autoverkeer, verlichting,..)

 

7       RUIMTELIJKE ORDENING MOET ANDERS

Ruimtelijke Ordening is nauw verbonden met mobiliteit. We rijden ons letterlijk vast en dat heeft ook te maken met waar en hoe we wonen, winkelen, werken of naar school gaan.

Een actief stimulerend beleid voor verdichting of cohousing, de inrichting van buurtparkings ipv een parkeerplaats per perceel (bv. in de nieuwe wijken Elsbos en Vlietberg), een langetermijnvisie op de ontwikkeling van baanwinkels langs de Mechelsesteenweg, de implementatie van een lokale betonstop, bedrijfsplannen die het gebruik van de fiets stimuleren, …: het is maar een greep uit veel mogelijke maatregelen die het aantal verplaatsingen met de auto kan doen verminderen.

 

8       FIETSCOMFORT VERHOGEN

Hoewel in sneeuwrijke fietslanden zoals bv. Denemarken de fietspaden zelfs eerder geruimd worden dan de rest van de rijweg, hebben ook wij als fietsers er begrip voor dat een fietspad niet meteen ijsvrij kan zijn. We vragen wél de opmaak en de consequente toepassing van een strooibeleid met veel aandacht voor de fietsers.

Parallel daarmee vragen we ook een veegplan waarbij het wegdek van elk fietspad en fietsroute frequent wordt schoongeveegd, en een systematisch onderhoud van alle signalisatie.

Er zouden ook veel meer fietsenstallingen en -voorzieningen moeten komen, vooral zinvol voor mensen die in een rijhuis wonen en hun fiets niet zomaar in de gang kunnen stallen. Maar ook voor bakfietsen en elektrische fietsen is een stevige en vlot bereikbare bergplaats aangewezen.

In het centrum, maar ook in de deelgemeenten, zijn meer laadpalen voor elektrische fietsen wenselijk.

Dendermonde kan ook leren van Mechelen en Gent waar je je fiets kan laten graveren met een unieke ID. Het gaat om een kleine zender of tag, waarmee je onder meer de locatie van je fiets kan traceren bij diefstal. Het aantal fietsdiefstallen daalt daardoor.

 

9       ZONE 50 – ZONE 70

Op plaatsen waar een zone 30 om praktische redenen niet mogelijk is, moeten de nodige maatregelen genomen worden om het fietsen veiliger en comfortabeler te maken. In de bebouwde kom vragen wij (verhoogde) fietspaden in beide rijrichtingen. Waar dit niet gerealiseerd kan worden, moeten er minstens fietssuggestiestroken komen, eveneens in beide richtingen. Die fietspaden en -suggestiestroken moeten breed genoeg zijn, zodat twee fietsers naast elkaar kunnen rijden.

Langs 70 km/u.-wegen liggen die fietspaden mooi afgescheiden van de rijbaan en liefst verhoogd. Op veel van onze wegen voldoen fietspaden niet aan dit criterium

 

10   FIETSSTRATEN

De Potiaulaan in Sint-Gillis is in deze legislatuur een fietsstraat geworden. Maar ze voelt zich nogal alleen: één of meerdere fietsstraten in elke deelgemeente zou de ambitie moeten zijn. Bijvoorbeeld het eerste deel van de Bakkerstraat in Grembergen. Vooral in relatief smalle straten waar talrijke scholieren passeren kan het de verkeersveiligheid sterk doen toenemen.

Schoolstraten moeten een evidentie zijn aan elke school.

 

11   PARKEERBELEID

Het maximaal aanmoedigen van fietsgebruik hangt nauw samen met het ruimtegebruik op straten en pleinen. Wil de fiets meer ruimte krijgen en wil het fietsgebruik vanzelfsprekend worden voor kortere afstand, dan vraagt dit om een andere aanpak van het parkeren.

Soms betekent dit dat het in de straat parkeren verminderd wordt en dat een buurtparking  aangelegd wordt. Of dat een tweerichtingsweg omgevormd wordt tot een eenrichtingsstraat met een voldoende breed voetpad en fietsen in de 2 richtingen.

In de kern kan best een regime van kort parkeren, zoals blauwe zone, ingevoerd worden. Op wandelafstand kan lang geparkeerd worden in een parking aan de rand van het centraalste woon- en winkelgebied.

Voor de winkelkern kan het betalend parkeren tot maximum één uur een eerste stap zijn. Met de nieuwe parkeerplaatsen aan de Mechelse Poort kan het lang parkeren in de stadskern een einde nemen. Het duurder maken en het verminderen van het parkeren in de kernen door te verschuiven naar de rand is één mogelijkheid om het gebruik van de auto terug te dringen. Dit is een geleidelijk proces dat vraagt om heel wat positieve begeleidende maatregelen.

 

12   HANDHAVING: VOLHOUDEN EN UITBREIDEN

Meer verkeersveiligheid veronderstelt ook handhaving. Auto’s én fietsers dienen zich aan de verkeersregels te houden.

De voorbije legislatuur heeft de lokale politie heel wat controles uitgevoerd op snelheid, rijden onder invloed, of zwaar verkeer waar dit niet mag.  Wij zijn voorstander om die inspanningen te blijven doen.

Een pijnpunt blijft wel het foutparkeren op fietspaden en de gebrekkige signalisatie bij wegenwerken. Dit leidt echt tot zeer gevaarlijke situaties voor fietsers. Wij zouden graag hebben dat daar meer op wordt gecontroleerd.

 

13   MEER GELD VOOR FIETSPADEN IN DE BEGROTING

De Fietsersbond pleit voor een drastische verhoging van het budget voor fietsbeleid.

Dendermonde moet werk maken van bijkomende fietspaden- en infrastructuur en daar een substantieel bedrag voor vrijmaken zodat een lokaal netwerk, ook met de deelgemeenten ontstaat. Enkel daardoor wordt fietsen aantrekkelijker.

Vorige legislatuur was het budget voor de aanleg van fietspaden bedroevend laag.

Een flink bedrag was voorzien voor de aanleg van een fietspad in de Volaarde-Torrestraat, maar werd geschrapt omwille van besparingsredenen.

Wij vragen dat dit project vooralsnog doorgaat en dat de nieuwe begroting ruim middelen en geld voorziet voor nieuwe gemeentelijke fietspaden en -infrastructuur elders op het grondgebied.

 

14   MEER DRUK ZETTEN OP HET GEWEST

In de vorige legislatuur zijn dringende veiligheidsmaatregelen voor fietspaden/fietsroutes NIET uitgevoerd omdat het ging om gewestwegen waar het stadbestuur niet bevoegd is en die voor het Vlaams gewest niet prioritair waren. Denk maar aan de Sint-Gillislaan in Sint-Gillis of de Zandstraat in Appels. Maar ook  in de andere deelgemeenten is de situatie voor fietsers op gewestwegen beangstigend.

Wij vragen van het stadsbestuur een zeer assertieve houding om veiliger en leefbaarder gewestwegen doorheen de dorpskommen te eisen. Omdat daar nagenoeg een consensus over bestaat vragen wij dat meerderheid en oppositie dit gezamenlijk en herhaaldelijk niet aflatend op de politieke agenda zouden zetten.

 

15   PARTICIPATIE EN OVERLEG

Vorige legislatuur was er systematisch informatie-uitwisseling en overleg tussen de Fietsersbond en de schepen van mobiliteit en de mobiliteitsambtenaren (zowel over het lopende beleid als toekomstige projecten).

We zijn er van overtuigd dat zo’n overleg het fietsbeleid ten goede komt en stellen voor dit verder te zetten.